Koç Üniversitesi Anadolu Medeniyetleri Araştırma Merkezi (ANAMED), Osmanlı döneminin önemli topluluklarından Fenerli Rumlar‘ın tarihine ve kültürüne ışık tutan “Cümle Fener Burada: Hane, Mahalle, Saray ve Şehir” sergisine ev sahipliği yapıyor. Sergi, 11 Mart – 24 Ocak tarihleri arasında ziyaretçilere açık olacak.
Serginin Teması ve Tarihsel Arka Planı
Küratörlüğünü Namık Günay Erkal, Firuzan Melike Sümertaş ve Haris Theodorelis-Rigas‘ın üstlendiği sergi, Osmanlı İmparatorluğu döneminde Fenerli Rumların İstanbul ile Eflak ve Boğdan beylikleri arasındaki etkileşimlerine odaklanıyor. Serginin ilham kaynağı, Bükreş’te yaşayan bir alimin 1719 tarihli mektubunda geçen “Cümle Fener burada; artık İstanbul’u hatırlamıyorum” ifadesi oldu. Bu bağlamda, sergi Haliç kıyısındaki Fener Mahallesi ile Balkanlar arasındaki kültürel ve toplumsal geçişleri inceliyor.
Sergide Öne Çıkanlar
Mekânsal ve Toplumsal Yolculuk
ANAMED’in dört yıllık araştırma programı kapsamında hazırlanan sergi, Fenerli Rumların İstanbul’daki hanelerinden Osmanlı sarayına, voyvoda konaklarından Boğaz kıyılarına uzanan yaşam alanlarını, Osmanlı, Yunan ve Romen kültürleri arasındaki etkileşimler çerçevesinde sunuyor. Sergide nadir albümler, kitaplar, arşiv belgeleri, haritalar, tablolar, mimari çizimler ve üç boyutlu modellerle yaklaşık bir yüzyıllık bir serüven izleyiciyle buluşuyor.
Özel Etkinlikler ve Katılımcılar
Sergi, Koç Holding ve Vehbi Koç Vakfı desteğiyle gerçekleştiriliyor ve uluslararası katılımlı bir panelin yanı sıra, TED Üniversitesi Mimarlık Bölümü öğretim üyeleri tarafından tasarlanan üç boyutlu hane ve mahalle modelleriyle öne çıkıyor. Ayrıca, Koç Üniversitesi KARMA XR Lab üyeleri tarafından sanal ortamda hazırlanan “Bir Fener Evi” uygulaması sergi deneyimini zenginleştiriyor.
On Tematik Bölümde Fenerlilerin Dünyası
Sergi, izleyiciyi Fener’den Balkan başkentlerine, saray törenlerinden gündelik yaşama taşıyan on tematik bölümden oluşuyor. Bu bölümler arasında “Fener, Fenerliler ve İlişki Ağları”, “Osmanlı Sarayında: Kaftan Giymek”, “Patrikhane’de: Hayır Duası Almak”, “Kubbe Altında Yaşam: Fener’de Bir Hane”, “Beyliklere Uzanan İşlek Güzergahlar”, “Beylikler ve Başkentleri (Bükreş)”, “Eflak Sarayında (Hükmetmek)”, “İstanbul’a Dönüş (Boğaz ve Halki)”, “Farklı Sonlar, Yeni Başlangıçlar” ve “Fenerlilerin Arkeolojisi” başlıkları yer alıyor.
Uzmanlardan Katkılar
12 Mart’ta düzenlenecek söyleşide, Atina Gennadius Kütüphanesi Direktörü Maria Georgopoulou, Osmanlı okuma kültürü araştırmalarıyla tanınan profesör Johann Strauss ve sergi küratörleri, Fenerlilerin tarihinin ele alınışına dair metodolojik yenilikleri değerlendirecek.
Kaynak: AA İş Dünyası
